Βήματα σε λιθόστρωτο-Γεράσιμος Δενδρινός-Εκδόσεις Διάπλαση (review)

Το βιβλίο του Γεράσιμου Δενδρινού «Βήματα σε λιθόστρωτο» είναι αυτό που λέμε ένα βιβλίο αληθινό. Μια περιπλάνηση σε τόπους αλλοτινούς και από πολλά χρόνια ξεχασμένους. Από τους ανθρώπους αλλά και από το χρόνο. Μια περιπλάνηση στα δυτικά προάστια της Αθήνας και συγκεκριμένα στην Ελευσίνα, δίνοντας της κάτι από την αίγλη που της έκλεψαν στο πέρασμα των χρόνων.

Είναι μια απέραντη βόλτα από το Θριάσιο Πεδίο, τα διυλιστήρια του Σκαραμαγκά  με τα φουγάρα και τους καπνούς να ακουμπάνε τον ουρανό που αγωνίζεται να μη χάσει τη ζωντάνια του, τη λίμνη Κουμουνδούρου την Ελευσίνα στο κέντρο της και όχι μόνο. Μέσα από τη μαγική του πένα ο συγγραφέας μας μαθαίνει για όσα δεν γνωρίζουμε, για ένα τόπο γεμάτο από αρχαία ελληνικά και ρωμαϊκά κομμάτια-θησαυρούς που δείχνουν καθαρά ότι η πόλη αυτή υπήρξε βασίλισσα κάποιες  χιλιάδες χρόνια πριν και που τώρα την κατοικούν  αλλοδαποί και ντόπιοι.

Βλέπουμε ξεκάθαρα ένα νοσταλγικό ταξίδι σε περασμένες δεκαετίες τότε που οι άνθρωποι ήταν Άνθρωποι με συναισθήματα τα οποία χρωμάτιζαν τη πόλη τους και το κόσμο στον οποίο ζούσαν. Τότε που όλα ήταν αυθεντικά και όχι υποκινούμενα από τα μέσα μαζικής δικτύωσης και ενημέρωσης. Ακόμα και αν κάποιος δεν έχει επισκεφθεί ποτέ την Ελευσίνα και τα μέρη γύρω από αυτή, μέσα από τις έντονες περιγραφές του συγγραφέα, σίγουρα θα νιώσει ότι γνωρίζει το τόπο από πάντα.

Οι μνήμες ξυπνούν μέσα στις σελίδες του βιβλίου του κ. Δενδρινού συγκεντρωμένες όλες μαζί μέσα σε δέκα διηγήματα που μας ταξιδεύουν στο ζωντανό παρελθόν του ίδιου του συγγραφέα. Γιατί το «Βήματα σε λιθόστρωτο» δημιουργεί στους αναγνώστες την αίσθηση ότι πρόκειται για προσωπικές ιστορίες που έλαβαν σάρκα και οστά μέσα από τις λέξεις, μέσα από τις εικόνες, μέσα από τις περιγραφές. Το Θριάσιο Πεδίο, ο Σκαραμαγκάς, η πόλη της Ελευσίνας, η Σαλαμίνα που αχνοφαίνεται στο βάθος, τα παλιά γκαζάδικα που σκουριάζουν ανελέητα από τη φθορά του χρόνου… και μια πετσέτα στο απέναντι μπαλκόνι που όπου να ‘ναι θα την πάρει ο άνεμος. Η συγκινημένη ματιά που γυρίζει στο παρελθόν και αναπολεί τα χρόνια που τα παιδιά έπαιζαν ανέμελα στις αλάνες, τους διανοούμενους που πορεύονταν στην μοναχικότητα τους, στη νοοτροπία του εκπαιδευτικού συστήματος στην Ελλάδα και στους εκπαιδευτικούς που επικρίνουν τους πάντες και τα πάντα.

Καυστικός ο λόγος του συγγραφέα αλλά και παρατηρητικός, χιουμοριστικός, κυνικός εξωτερικεύοντας με έντονο τρόπο τα συναισθήματα του ήρωα του που χάνεται μέσα στο λεφούσι των ανθρώπων. Ένας μοναχικός χαρακτήρας, ήπιων τόνων που παλεύει να περνάει απαρατήρητος μέσα στην εσωστρέφεια του υπεραναλύοντας όμως το κάθε τι εντελώς διεξοδικά και ενδοσκοπικά. Ένας χαρακτήρας αυτοβιογραφικός που καθώς ο αναγνώστης διαβάζει βυθίζεται ολοένα και περισσότερο στην ιδιοσυγκρασία του ήρωα και άλλοτε συμπάσχει μαζί του και άλλοτε τον εκνευρίζουν οι απόψεις του. Το βιβλίο, όμως, του Γεράσιμου Δενδρινού δεν είναι μια αυτοβιογραφία παρόλο που είναι ένα οδοιπορικό ζωής στους δρόμους της Ελευσίνας αλλά και στα σοκάκια της Κωνσταντινούπολης.

Είναι κείμενα που βαδίζουν πάνω στα λιθόστρωτα της μνήμης του συγγραφέα μεταφέροντας μας σε μια πόλη που στα μάτια του φάνταζε να έχει υπέροχη ρυμοτομία με ζωντανά μέρη γεμάτα πολιτισμό. Προσκαλούν τους αναγνώστες σε μια νοερή περιπλάνηση ανάμεσα στα νεοκλασικά κτίρια της πόλης που φτάνουν μέχρι την παραλία και γεμίζοντας μυρωδιές φρεσκοκομμένου καφέ και μαγειρευτού φαγητού από τα γύρω μαγαζιά που σφύζουν από κόσμο καθημερινά. Μια πόλη νοσταλγική με εκείνη την αρχαία αίγλη της επαρχίας με ιστορίες ανθρώπων που υποτάσσονται στη μοίρα τους κάτω από τη σκιά μιας μονότονης ζωής. Η μεταφορά στη μυστηριακή Κωνσταντινούπολη με τις οσμές των μπαχαρικών να αιωρούνται στον αέρα αλλά και την ανατολίτικη αύρα της αιώνιας πόλης φέρνει αντιμέτωπους τους αναγνώστες με τον σκοτεινό κόσμο του Ισλάμ όπου οι άνθρωποι της κρυφά κρατούν ζωντανές τις χριστιανικές παραδόσεις.

Αλλοδαποί και ντόπιοι σμίγουν μέσα στις σελίδες του βιβλίου του Γεράσιμου Δενδρινού θέλοντας να παραβιάσουν ως νοοτροπία και στάση ζωής το ακτινοβόλο τοπίο του παρελθόντος μέσα από την ανελέητη φθορά του χρόνου. Η μνήμη είναι εκείνη που κρατάει ζωντανή την εικόνα. Σαν να κοιτάμε μέσα από παλιές ασπρόμαυρες φωτογραφίες και να αναρωτιόμαστε πότε ξεφύγαμε από εκείνη την εποχή, πόσο πολύ μεγαλώσαμε καθώς ο χρόνος φαντάζει τόσο αδυσώπητος στο πέρασμα του. Τότε που οι άνθρωποι ήταν αληθινοί, ήταν αυθεντικοί χαρακτήρες με τα υπαρξιακά τους προβλήματα που καταφέρνουν να επιβιώνουν μέσα από τη λαϊκότητα της προσωπικότητας τους και την ανθεκτικότητα του χαρακτήρα τους.

Το «Βήματα σε λιθόστρωτο» του Γεράσιμου Δενδρινού κλείνει μέσα στις σελίδες του κείμενα ιδιαίτερης λογοτεχνικότητας για την ελληνική πεζογραφία κάνοντας ένα πέρασμα μέσα από τις συλλογικές μνήμες ανθρώπων, τοπίων, γεύσεων και εποχών έχοντας για πρωταγωνιστές παρουσίες που κυριαρχούν στο χώρο αφήνοντας ανεξίτηλο το σημάδι τους. Μια πόλη που αχνίζει από τη ζέστη του μεσημεριού, ρημαγμένη από τα αυθαίρετα και την παράνομη υλοτομία αναδύοντας αποπνικτικές μυρωδιές αναμοχλεύει μια εποχή που έχει μείνει γνήσια και αναλλοίωτη στις μνήμες μας.

Κείμενο: Γεωργία Χατζηχρήστου & Ελισσάβετ Γεωργιάδη


Το βιβλίο του Γεράσιμου Δενδρινού «Βήματα σε λιθόστρωτο» κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Διάπλαση

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s